Όλα τα άρθρα με ετικέτα: ελπίδα

Βελτιοδοξία και ελπίδα – Μιχάλης Θεοδοσιάδης

Παρομοίως στο άρθρο αυτό θα αναζητήσουμε τις πρακτικές συνέπειες και τη συμβολή μιας ανάγνωσης της ανθρώπινης φύσης που αντιβαίνει τον Ρουσσωικό οπτιμισμό περί έμφυτης καλοσύνης. Η πρώτη ενότητα του άρθρου ξεκινά με μια γρήγορη κατανόηση των ανθρώπινων νοητικών διαδικασιών. Ως εκ τούτου, το μυαλό διαιρείται στις ακόλουθες κατηγορίες: α) το εμπειρικό, πάνω στο οποίο η ικανότητα σκέψης αντανακλάται με στόχο να παράγει ορθοκρισία, και β) το υπόγειο μυαλό του «υποκόσμου» που κυριαρχείται από τα πάθη για κυριαρχία.

Βελτιοδοξία και ελπίδα. Ο υπόγειος νους – Μιχάλης Θεοδοσιάδης

Όπως επίσης υποστήριξε και η Arendt, η οργή δεν είναι πάντα «αυτόματη»· δεν πρόκειται, δηλαδή, για μια ασυνείδητη και παρορμητική εκδήλωση επιθυμιών. Θυμικές αντιδράσεις πολλές φορές καθοδηγούνται από ορθή κρίση. Στην περίπτωση αυτή, το συναίσθημα θυμού κατά της αδικίας δεν φράζει το λογισμικό. Αξίζει στο σημείο αυτό να κάνουμε αναφορά στο συνεταιριστικό κίνημα που αναπτύχθηκε στα τέλη του δέκατου ένατου αιώνα σε νότιες και δυτικές πολιτείες των ΗΠΑ. Εν ολίγοις, πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα δημοκρατικά κινήματα της νεώτερης Αμερικανικής ιστορίας μαζί με το Κίνημα για τα Πολιτικά Δικαιώματα.

Τεύχος 2 – Σημειώσεις εκτός γραμμής για τη ριζική κοινωνική αλλαγή

Το ιστορικό σοκ που προκάλεσε η παταγώδης αποτυχία των ολοκληρωτικών ιδεολογιών και η αντίστοιχη χρεοκοπία των μεγάλων αφηγήσεων, ανάγκασε τη Δύση να αναπροσαρμόσει τα παλιά της οράματα σε νέες, πιο ρεαλιστικές κλίμακες και να επενδύσει το επαναστατικό της πάθος σε πιο προσιτούς στόχους, κοινωνιολογικού ή ψυχολογικού χαρακτήρα. Είναι ακριβώς στο πλαίσιο αυτού του αναθεωρητισμού που είδαμε να συντελείται τα τελευταία είκοσι χρόνια, αργά αλλά σταθερά, η τελική συγχώνευση Αριστεράς και Δεξιάς στο θολό ιδεολόγημα του ανθρωπισμού, μοναδικό, αλλά όμως αναποτελεσματικό, ανάχωμα του μεταμοντέρνου κόσμου απέναντι στην πλημμυρίδα των διάφορων πολιτικο-κοινωνικών προβλημάτων που την απειλούν πανταχόθεν […] Σε αυτό το πλαίσιο, θεωρούμε πολύτιμη την συνεισφορά της σκέψης δύο σημαντικών, αλλά σχετικά άγνωστων και αμετάφραστων ακόμα στη χώρα μας, Γερμανών στοχαστών, του Reinhart Koselleck και του Georg Fr. Jünger, οι οποίοι προχώρησαν σε μια εις βάθος κριτική ερμηνεία των δύο σημαντικότερων πυλώνων του νεωτερικού οικοδομήματος: ο πρώτος, με το έργο του “Kritik und Krise”, του φιλοσοφικού ρεύματος του Διαφωτισμού κι ο δεύτερος, με το κλασσικό πλέον βιβλίο του “Die Perfektion der Technik”, της τεχνοκρατικής οργάνωσης του μοντέρνου …

Ουτοπία, κομφορμισμός και ελπίδα (amor mundi και amor fati)

Ελπίδα είναι: «να λέω στον εαυτό μου κάθε πρωί: «Έχω θάρρος, δεν φοβάμαι». Θα αποκτήσω θάρρος, αλλά ένα θάρρος που συμμορφώνεται με αυτά που μπορώ να φανταστώ όντας απόλυτα συνυφασμένα με την παρούσα ατέλειά μου. Κατά συνέπεια το θάρρος μου δεν θα υπερβεί τούτη την ατέλεια» (Σιμόν Βέιλ)

Ο Προμηθέας του Λόρδου Μπάιρον και ο ηρωισμός ως διαθήκη ελπίδας

Στο ομότιτλο ποίημα του Byron, η φιγούρα του Προμηθέα επανεμφανίζεται ως πρότυπο ανθρώπου που μάχεται για τη δικαιοσύνη: «Thou art a symbol and a sign / To Mortals of their fate and force». Οι τρεις πρώτες στροφές περιγράφουν τα βάσανα και τις κακουχίες του: «Those immortal eyes / The sufferings of mortality / Seen in their sad reality»… Ενθυμούμενοι, λοιπόν, την πολιτισμική κατάρρευση της εποχής μας ως αποτέλεσμα της ψυχικής ευθραυστότητας που σταδιακά καλλιέργησε η μετάβαση στο θεραπευτικό κράτος, ωθώντας μας στην ακρισία (non-judgmentalism) και στην εξάρτησή μας από τις συνταγές κάποιας πεφωτισμένης μειοψηφίας, αξίζει να σταθούμε στο ηρωικό μήνυμα του Μπαϋρονικού Προμηθέα, ως αχτίδα ελπίδας για μια διαφορετική ηθική.