Όλα τα άρθρα με ετικέτα: Παναγιώτης Κονδύλης

Τεύχος 1 – Σημειώσεις εκτός γραμμής για τη δημόσια υποκρισία

ετά από τέσσερα χρόνια διαδικτυακής αρθρογραφίας νιώσαμε ότι ήρθε η ώρα να περάσουμε στον έντυπο λόγο ευελπιστώντας να ενισχύσουμε τον ζωντανό διάλογο και την επαφή με τους αναγνώστες που επιμένουν στην παραδοσιακή μορφή του. Το περιοδικό θα μας δώσει τη δυνατότητα να επεξεργαζόμαστε και να εστιάζουμε συλλογικά τη θεματολογία της κάθε έκδοσης, κρατώντας ταυτόχρονα ο καθένας μας την αυτονομία της σκέψης του και των γραπτών του. Περιεχόμενα 1. Προοίμιο 2. Γιώργος Κουτσαντώνης, Μιχάλης Θεοδοσιάδης – Η μετεξέλιξη της ειρωνείας, μια σύγχρονη κοινωνικοπολιτική μάστιγα. 3. Αλέξανδρος Μπριασούλης – Ναζισμός και νεωτερική κοινωνία. 4. Γιώργος Κουτσαντώνης, Μιχάλης Θεοδοσιάδης – Συνηγορία υπέρ του μικροαστισμού. 5. James C. Scott – Εγκώμιο στους μικροαστούς. 6. Αθανάσιος Γεωργιλάς – Ο Νέος Διαφωτισμός: Πολυπολιτισμικότητα χωρίς κουλτούρα ή Μια κουλτούρα για πολλούς κόσμους. 7. Θόδωρος Ντρίνιας – Προσφυγικό, ανθρωπισμός και πολιτική: Ανιχνεύοντας τα τυφλά σημεία της κυρίαρχης αφήγησης. 8. Νικόλας Γκιμπιρίτης – Ο homo festivus και η χιλιετής βασιλεία της διασκέδασης. 9. Philippe Muray – Μετά την Ιστορία. Τιμή: 5 ευρώ* *τα έξοδα αποστολής ΕΛΤΑ επιβαρύνουν τον παραλήπτη (2 ευρώ) Σημεία κεντρικής πώλησης (βιβλιοπωλεία) …

Δημοκρατία και συντήρηση ενός κοινού κόσμου

Είναι δύσκολο να δεχτούμε ότι στην πραγματικότητα εξαντλούνται οι βασικές έννοιες που συνόδευαν τον μοντερνισμό: η κοινωνικοποίηση, η ισότητα και η ελευθερία. Καθεμιά από αυτές, για διαφορετικούς λόγους, μοιάζει να χάνει το νόημά της. Και είναι δύσκολο κυρίως γιατί η κοινή γνώμη -την οποία σήμερα οι πολιτικές προσπαθούν με κάθε μέσο να παραβλέψουν- θεωρεί ότι η απάντηση στην κρίση των αξιών και στη γενική δυσφορία, βρίσκεται στην προσπάθεια να ανακατασκευαστούν οι  προηγούμενες συνθήκες, επιτρέποντας έτσι μια γενική αποκατάσταση αυτών των αξιών. Μια κατανοητή και λογική αντίδραση, που όμως αποδεικνύεται ανώφελη, καθώς δεν λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι η κρίση εξαρτάται και οφείλεται στην εγγενή εξάντληση εκείνων των αξιών και αρχών (πολιτικών και ηθικών) που υποτίθεται ότι πρέπει να αντιπροτείνουμε. Η απίθανη απόδειξη (probatio diabolica) ότι μπορεί να υπάρξει ένας άλλος, καλύτερος και δικαιότερος, κόσμος μπορεί περίφημα να υφάνει την πλοκή ενός παράδοξου και αλλόκοτου θεατρικού. Έργο στο οποίο καθένας ηθοποιός αγωνίζεται να αποδείξει ότι μόνο εκείνος έχει διαφορετική όψη, ενώ στην πραγματικότητα όλοι οι συντελεστές του δράματος έχουν την ίδια φάτσα.

Κράτος κατά εθίμου

  ‘Ένας λαός δεν επιλέγει σύμφωνα με την βούλησή του περισσότερο θεσμούς, απ’ ό,τι επιλέγει το χρώμα των ματιών του ή των μαλλιών του. Gustave Le bon Ο βουλησιαρχικός δεσποτισμός βασίζεται στην γενική ιδέα πως αναδιαμορφώνοντας ριζικά τους θεσμούς, τους νόμους και το πολίτευμα ενός λαού επιτυγχάνεται η δημιουργία ένος ολότελα νέου ανθρώπου. Η ιδέα αυτή προέρχεται από την νεωτερική διδασκαλία για την αντικατάσταση της οργανικά ανεπτυγμένης λαϊκής ζωής από ένα μηχανικό τύπο κοινωνίας. Από την πρώτη της απόπειρα να εφαρμοστεί στην πράξη, η μηχανική εφαρμογή της συγκεντρωτικής αρχής (1792), προσέκρουσε στον άκαμπτο λαιμό του παριζιάνικου πληθυσμού (και για τον λόγο αυτό χρειάστηκε να δουλέψει υπερωρίες ο δήμιος του Παρισιού).  Αν και έγινε λοιπόν από την αρχή καταφανής ο χιμαιρικός της χαρακτήρας, η ιδέα της μηχανικής ρύθμισης της κοινωνίας συνεχίζει ακόμα και σήμερα -παρά τον κυριαρχικό της χαρακτήρα- να εξάπτει τον προοδευτικό νου των απολυταρχικών μεταμοντέρνων του «αντικυριαρχικού» Λόγου. Αξίζει να θυμηθούμε τα όσα έχει γράψει σχετικά ο Gustave Le Bon (1841-1931), μια φιγούρα που έχει επάνω της ζωγραφισμένα όλα τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα ενός γάλλου …

Νομιναλισμός. Το πρώτο μοντέρνο

Από την θεολογία στον σχετικισμό Μας παραμένει άγνωστο κατά πόσο ο William of Ockham κατανοούσε το μέγεθος της ρήξης και τις συνέπειες που θα προκαλούσε η προσπάθεια του να αποκαταστήσει στους σχολαστικούς της εποχής του τον εμπειρικό Αριστοτέλη. Ίσως απλά στρεφόμενος κατά των καθολικών αφαιρέσεων (universalias) το μόνο που να επιζητούσε ήταν η επαναφορά του πρακτικού νου στην προγενέστερη του θέση, δίπλα στις υπόλοιπες «ευγενείς τέχνες», μετά την απεμπόληση του στην απαξία από την πρωτοκαθεδρία του θεωρητικού βίου (vita contemplativa). Κάτι που επετεύχθη τελικά αργότερα με τους ουμανιστές που μετατόπισαν το κέντρο βάρος από τη μεταφυσική στις ανθρωπιστικές επιστήμες. Σίγουρα ενοχλημένος να θέλησε να συνετίσει κάπως τη φιλοσοφική αμετροέπεια των ομολόγων του, οι οποίοι είχαν φτάσει στο σημείο να αξιώνουν δια μέσου της νόησης την «έλλογη σύλληψη του όντος», πράγμα που στα μάτια του ίδιου του Ockham όπως και του Αυγουστίνου πρωτύτερα φάνταζε εκτός από ύβρη και σκέτη ανοησία. Ήταν βέβαια πέρα από ικανός να αντιληφθεί πως μετά την επίθεσή του στη μεταφυσική ιεραρχία των universalias ο κόσμος που τον περιέβαλε, και όπως τον γνώριζε, …